KE chce chronić firmy przed oszustwami i nieuczciwymi praktykami w reklamie

Po zakończeniu konsultacji komisja oceni, jakie należy przedsięwziąć działania, by położyć kres wykorzystywaniu przez nieuczciwe przedsiębiorstwa luk w przepisach i zapewnić skuteczną ochronę przedsiębiorstw prowadzących działalność uczciwie.

"Małe przedsiębiorstwa stanowią trzon europejskiej gospodarki i nie mogą sobie pozwolić na to, by tracić pieniądze z powodu oszustów. Potrzebujemy stabilnych i skutecznych ogólnoeuropejskich przepisów, by rozprawić się z tymi nieuczciwymi praktykami i uniemożliwić sprawcom chowanie się za granicą.” - powiedziała wiceprzewodnicząca Viviane Reding, komisarz UE ds. sprawiedliwości.

W prawodawstwie unijnym dotyczącym reklamy wprowadzającej w błąd i reklamy porównawczej (dyrektywa 2006/114/WE z dnia 12 grudnia 2006 r.) określono minimalne normy prawne dotyczące reklamy wprowadzającej w błąd dla całej UE. Chroni to przedsiębiorstwa handlowe przed wprowadzającą w błąd reklamą, której mogą być one adresatem. Normy te dają pewność, że w reklamie porównawczej porównuje się rzeczy do siebie podobne, nie oczernia się znaków towarowych innych przedsiębiorstw i nie wprowadza się zamieszania wśród handlowców. Aktualne prawodawstwo UE chroni co prawda konsumentów przed wszelkimi formami nieuczciwych praktyk handlowych (dyrektywa 2005/29/WE z dnia 11 maja 2005 r.), ochrona ta nie obejmuje jednak przedsiębiorstw.

Małe przedsiębiorstwa w całej Europie ponoszą szkody wywoływane przez sprzedawców stosujących nieuczciwe praktyki, takie jak wprowadzająca w błąd reklama. Oszuści chowają się za granicami i wykorzystują bezbronność przedsiębiorstw – szczególnie małych – w przypadku prowadzenia interesów w innych krajach UE. Ofiarami mogą być także osoby prowadzące własną działalność, jak lekarze czy prawnicy, a także organizacje społeczeństwa obywatelskiego.

Nieuczciwe praktyki mogą przybierać różne formy: od pomijania istotnych informacji lub przekazywania nieprawdziwych lub zwodniczych informacji na temat oferty, w szczególności w formie wprowadzającej w błąd reklamy, aż po nękanie, przymus lub bezprawny nacisk. Szczególnie narażone na takie oszustwa są małe i średnie przedsiębiorstwa, których jest w UE 23 miliony i które stanowią 99 proc. wszystkich przedsiębiorstw UE. Niekiedy jednak nawet i duże przedsiębiorstwa unijne padają ofiarą stosowania nieuczciwych metod.

Jedną z częstych praktyk jest funkcjonowanie rzekomych operatorów katalogów firm. Wysyłają oni do przedsiębiorstw formularze z prośbą o dokonanie pozornie bezpłatnej aktualizacji swoich danych. Gdy tylko przedsiębiorca to zrobi, jest informowany, że podpisał umowę i zostanie obciążony znaczną opłatą roczną. W badaniu Parlamentu Europejskiego z 2008 r. udokumentowano 13 tys. skarg dotyczących oszustw w dziedzinie katalogów firm, przy czym można wyjść z założenia, że to tylko wierzchołek góry lodowej. Z badania tego wynika, że przedsiębiorstwa musiały płacić z reguły po 1 tys. euro.

Przedsiębiorstwa często nawet nie zgłaszają nieuczciwych praktyk, których ofiarą padły, z powodu braku czasu lub też dlatego, że nie wiedzą, z kim się skontaktować.

Konsultacje społeczne KE, które potrwają do 16 grudnia 2011 r., mają posłużyć zebraniu danych od osób fizycznych, przedsiębiorstw i społeczeństwa obywatelskiego.

Po zakończeniu konsultacji komisja przedstawi w pierwszej połowie 2012 r. warianty przyszłych działań UE, które mogą obejmować również zmiany legislacyjne. Komisja zamierza opublikować komunikat w celu zwiększenia skuteczności ochrony podmiotów gospodarczych i usprawnienia współpracy transgranicznej pomiędzy organami krajowymi egzekwującymi prawo. W komunikacie tym zostanie przedstawiony przegląd sposobów wdrażania prawodawstwa UE dotyczącego reklamy wprowadzającej w błąd i reklamy porównawczej w państwach członkowskich, zostaną zidentyfikowane główne problemy i zbadane możliwości ewentualnej aktualizacji odnośnych przepisów.

Zainteresowane strony mogą zgłaszać swoje uwagi tutaj.