Zmiany w funkcjonowaniu banków spółdzielczych. Stracą swoją samodzielność

Wszystkie państwa członkowskie muszą implementować do prawa krajowego Dyrektywę CRD IV oraz Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych (CRR). Dotyczy to także banków spółdzielczych.

 – Dyrektywa CRD IV wymusi zmianę sposobu funkcjonowania tego sektora. Obecnie banki spółdzielcze funkcjonują w zrzeszeniach, ale każdy z nich jest traktowany jako niezależna osoba prawna. To jest charakterystyczne dla większości, nie wszystkich, sektorów bankowości spółdzielczej w Europie – one wypracowały mechanizmy wewnętrznego zabezpieczenia, pomocy i gwarantowania środków. U nas takiego mechanizmu nie ma i jeżeli Dyrektywa wejdzie w życie, to będzie potrzeba stworzenia takiego mechanizmu. Będzie to oznaczało również utratę dotychczasowej niezależności i absolutnej samodzielności banków spółdzielczych – mówi Andrzej Jakubiak, przewodniczący Komisji Nadzoru Finansowego.

W Dyrektywie CRD IV określono minimalny poziom kapitału założycielskiego dla zrzeszonych banków spółdzielczych, który, podobnie jak dotychczas, wynosi równowartość 1 mln euro. Zmianie ulegnie natomiast podstawa jego wyliczania. Zgodnie z obowiązującymi przepisami, banki spółdzielcze będące uczestnikami zrzeszenia, muszą utrzymywać fundusze własne na poziomie równowartości 1 mln euro, natomiast po wejściu w życie Dyrektywy CRD IV i jej implementacji do polskich przepisów, będą miały obowiązek utrzymywać równowartość 1 mln euro w funduszach podstawowych, bez uwzględnienia funduszu ogólnego ryzyka. Oznacza to, że do kapitału założycielskiego (minimum kapitałowego) nie będą zaliczane fundusze uzupełniające. W bankach spółdzielczych są to przede wszystkim środki uzyskane z tytułu obligacji.

Banki pozostające poza zrzeszeniami lub zamierzające działać samodzielnie będą miały obowiązek utrzymywać kapitał założycielski co najmniej na poziomie równowartości 5 mln euro.

Wejście w życie unijnego Rozporządzenia CRR oznacza także obowiązek spełniania przez banki spółdzielcze normy LCR (Liquidity Coverage Ratio). Obliguje ona te banki do ciągłego posiadania wysokiej jakości płynnych aktywów w ilości wystarczającej do pokrycia wszystkich odpływów gotówkowych w ciągu następnych 30 dni kalendarzowych.

Norma LCR nie uwzględnia jednak systemu lokowania nadwyżek płynności przez polskie banki spółdzielcze w bankach zrzeszających.Będą musiały się one dostosować do wymogów pakietu CDR IV/CRR.

 – Funkcjonujemy w określonym porządku europejskim. Do pewnych rozwiązań, chcąc nie chcąc, jeżeli one są przyjęte dla całej Europy, my jako członkowie Unii Europejskiej też musimy się dostosować. Zmiany będą konieczne w tym niezbędnym zakresie, aby sektor banków spółdzielczych mógł funkcjonować w ramach nowych regulacji – podsumowuje przewodniczący KNF.